Hoe groot is een steen van 10 kg?

Antwoord: Niet zo groot…

Hieronder is voor een aantal steensoorten het soortelijk gewicht (kg/dm3) aangegeven. Daarmee kun je berekenen hoe veel dm3 een steen van 10 Kg. is. Bij speksteen met een SG van 2,75 komt 10 Kg. overeen met 3,64 dm3 of een kubus van ongeveer 15x15x15 cm.

Blokvormige stenen

Om een beetje te inschatten hoe groot een steen van 10 Kg. of hoe zwaar een steen van b.v. 20x20x50 cm is staat hieronder een tabel met gewichten van verschillende steensoorten in verschillende afmetingen.

Alles voor rechte, blokvormige stenen. Stenen met deze vorm ontstaan meestal door (in de steengroeve of handelaarswerkplaats). Veel steensoorten worden echter uit de berg gebroken. Daarbij ontstaan hele rare vormen. Sommige stenen (b.v. Albast) hebben van zich al onregelmatige vormen.

In welke vorm worden de verschillende steensoorten dan geleverd? Hieronder een overzichtje voor veel gebruikte beeldhouwsteen.

SteensoortVormOpmerkingen
Speksteenrommelig, gebrokenOnregelmatige vormen. Zelden meer als wat 2 mannen samen kunnen dragen
Mergelgezaagd
Albast“Knollen” of in schijven gezaagd uit knollen„Knollen“ zijn onregelmatig rond, 10 – 100 cm doorsnee. Soms (= duur) groter
Uit grotere knollenworden ook wel schijven gezaagd van 5 tot 20 cm dikte.
Marmer6 gezaagde kanten, maar ook wel gekliefd uit platenZeer verschillend, afhankelijk van de groeve en de prijs (gezaagd = duurder)
Kalksteen6 gezaagde kanten, maar ook wel andersZeer verschillend, afhankelijk van de groeve en de prijs (gezaagd = duurder)
Serpentijnrommelig, gebrokenOnregelmatige vormen. Zelden meer als wat 2 mannen samen kunnen dragen
TravertjinGekliefd uit gezaagde platen of ook wel volledig gezaagd
AragonietGekliefd uit gezaagde platen of ook wel volledig gezaagd
OnyxGekliefd uit gezaagde platen of ook wel volledig gezaagd
Zandstein6 gezaagde kanten, maar ook wel gekliefd uit platen
Sodaliet Blue Royal6 gezaagde kanten, maar ook wel gekliefd uit platen

Hoe groot is dan een stuk steen als het niet netjes recht is?

Heel verschillend, afhankelijk van de vorm.

Uit stenen die in de groeve met de hand worden uitgebroken (zoals speksteen) ontstaan vaak vrij vlakke maar grillig gevormde stenen. Stenen die in de groeve gezaagd worden tot platen n later in de werkplaats van de handelaar gekliefd (zoals vaak bij kalksteen of travertijn) ontstaan stenen die rechter zijn, maar rommelige oppervlakken hebben.

Deze afbeelding heeft een leeg alt-attribuut; de bestandsnaam is gewicht-von-stein-4.jpg
Twee stenen van 10 Kg.

Hierboven twee stenen van 10 Kg. Links een stuk speksteen van 19x30x12 cm, rechts Travertijn van 15x19x16,5 cm. Je kunt aan de stenen meestal zien hoe ze op maat gemaakt zijn. DE linkse is met een breekijzer uit de rots gehaald, je ziet de sporen daarvan. De rechter is gekliefd. De boorgaten voor de kliefwiggen zie je.